Üç içki efsanesi sorguda

Popüler inanışta yer eden “Birayı likörden önce iç, kusmazsın” ya da “Şaraptan önce bira içersen daha iyi hissedersin” gibi önermeler bilimsel temelden yoksun. ABD Ulusal Sağlık Enstitüsü verilerine göre, içkileri hangi sırayla tükettiğiniz ertesi günkü akşamdan kalmalığı değiştirmiyor; asıl etkiyi toplam alkol miktarı ve tüketim hızı belirliyor. Witten/Herdecke Üniversitesi’nden araştırmacıların farklı kombinasyonları karşılaştırdığı çalışmada da sıralamanın içkinin etkisini değiştirmediği saptandı.

İçki ısıtmaz, vücut ısısını düşürür

Alkol aldıktan sonra hissedilen sıcaklık dalgası ve yüzde kızarma, gerçek bir ısınma değil fizyolojik bir yanılsama. Britanyalı doktor Krishna Vakharia, “Terleme, sıcak basması ve kızaran yanaklarla içki sizi sıcaklamış hissettirse de aslında vücudunuzun iç ısısı o anda düşmektedir” diyor. Japonya’daki Waseda Üniversitesi’nde yapılan araştırma da alkol tüketimi sonrası vücut sıcaklığının düştüğünü göstererek bu tespiti doğruladı.

Kahve ayıltmaz, sadece dinç hissettirir

Türkiye’de yaygın olan “acı bir Türk kahvesi sarhoşu ayıltır” inancı da yanılgı. Kafein uyanıklık hissini artırsa da kandaki alkol düzeyini düşürmüyor ve bilişsel-psikomotor bozulmayı telafi etmiyor. Boston Üniversitesi’nin 2010’da 127 katılımcıyla yürüttüğü çalışmada, kafeinli ve kafeinsiz bira içenlerin sürüş simülasyonu performansları karşılaştırıldı; kafein ilavesinin dikkat ve sürüş becerisini iyileştirmediği belirlendi.

Türkiye’de yüksek tüketim, efsaneler hızla yayılıyor

Yeşilay’ın “Bağımlılık Ekonomisi: Türkiye’de Sigara, Alkol, Şans Oyunları ve Uyuşturucu Bağımlılığının Ekonomik Maliyeti” başlıklı raporuna göre Türkiye’de yılda 1,3 milyar litre içki tüketiliyor. İçkinin tarihsel olarak binlerce yıllık yaygınlığı ve günlük hayattaki yeri, kulaktan kulağa aktarılan bu mitlerin kalıcılığını artırsa da bilim, ısıtma, ayıltma ve “doğru sıralama” iddialarının gerçeği yansıtmadığını ortaya koyuyor.